Özel şoför kaza yaparsa ya da trafik cezası alırsa sorumluluk kimde?
Özel şoför sizin aracınızla kaza yaptığında üçüncü kişilere verilen zararlar öncelikle aracın zorunlu trafik sigortasından karşılanır; aracınızdaki hasar ise kasko poliçenizin kapsamına bağlıdır. Trafik cezaları çoğunlukla araç sahibine tebliğ edilir, ancak bazı durumlarda sürücüyü bildirme imkânı vardır. Kesin sorumluluk olayın koşullarına göre değiştiği için sözleşmede bu konuları baştan netleştirmek gerekir.
Neden önceden konuşulmalı?
Özel şoförle çalışmaya başlarken çoğu aile ve şirket görev tanımını, saatleri ve ücreti konuşur; ancak kaza ya da ceza durumunu konuşmayı unutur. Oysa yoğun şehir trafiğinde hafif bir sürtme, park cezası ya da hız ihlali her zaman olası durumlardır. Bu konuları baştan yazılı olarak netleştirmek, sonradan çıkabilecek anlaşmazlıkların önüne geçer.
Bu yazı genel bilgi verir; hukuki tavsiye değildir. Somut bir olayda sigorta şirketinize ve gerekirse bir avukata danışın.
Kaza durumunda sigortalar neyi karşılar?
| Zarar türü | Genellikle hangi sigorta devreye girer? | Dikkat edilecek nokta |
|---|---|---|
| Karşı tarafın araç ve kişi zararları | Zorunlu trafik sigortası | Poliçe limitleri dahilinde |
| Kendi aracınızdaki hasar | Kasko, varsa | Sürücüye ilişkin poliçe koşulları |
| Araçtaki yolcuların zararı | Poliçe türüne göre değişir | Koltuk ferdi kaza teminatı sorulabilir |
| Limitleri aşan zararlar | İhtiyari mali mesuliyet, varsa | Poliçenizde olup olmadığını kontrol edin |
Zorunlu trafik sigortası araca bağlıdır; aracı kimin kullandığından bağımsız olarak üçüncü kişilere verilen zararları poliçe limitleri dahilinde karşılar. Kaskoda ise bazı poliçelerde sürücünün yaşı, ehliyet süresi ya da alkollü araç kullanımı gibi durumlara ilişkin istisnalar bulunabilir. Şoförle çalışmaya başlamadan önce poliçenizi okuyun ve sigorta şirketinize özel şoför kullanacağınızı bildirmenin gerekip gerekmediğini sorun.
Şoförün kusuru varsa ne olur?
Sigortaların karşılamadığı bir zarar ortaya çıktığında, örneğin kasko kapsamı dışında kalan bir hasarda, kimin ne ölçüde sorumlu olacağı olayın koşullarına, kusur durumuna ve taraflar arasındaki anlaşmaya göre değişir. Çalışan konumundaki bir şoförün işverenin aracında yaptığı hasardan sorumluluğu iş hukuku kurallarına da bağlı olabilir. Bu nedenle bir zararın doğrudan maaştan kesilmesi gibi uygulamaları kendi başınıza yapmadan önce mutlaka hukuki destek alın.
Ağır ihmal ya da kasıt içeren durumlar, örneğin alkollü araç kullanma veya aracı izinsiz özel işler için kullanma, genellikle farklı değerlendirilir. Sözleşmede bu tür davranışların yasak olduğunu açıkça yazmak caydırıcı olur.
Trafik cezaları kime gelir?
Radar, park ve kırmızı ışık gibi elektronik sistemlerle tespit edilen cezalar çoğunlukla araç sahibine tebliğ edilir. Bazı ceza türlerinde aracı o sırada kullanan kişiyi bildirme imkânı vardır; bunun süresi ve usulü mevzuatta belirlenmiştir. Güncel prosedürü emniyet birimlerinden ya da e-Devlet üzerinden öğrenebilirsiniz.
Pratikte birçok aile ve şirket şu düzeni sözleşmeye yazar:
- Şoförün kendi kusuruyla aldığı hız ve kırmızı ışık gibi cezaların kime ait olacağı
- Sizin talimatınızla yapılan beklemelerde oluşan park cezalarının kime ait olacağı
- Cezaların ne zaman ve nasıl bildirileceği
- Ceza puanı nedeniyle ehliyete bir kısıtlama gelirse ne yapılacağı
Sözleşmede bulunması yararlı maddeler
- Aracın yalnızca iş için kullanılacağı, özel kullanıma izin verilip verilmediği
- Alkol ve madde kullanımı, telefonla konuşma gibi yasaklar
- Kaza anında yapılacaklar: güvenlik, 112 ya da 155, tutanak, araç sahibine haber verme
- Trafik cezalarının kime ait olacağı
- Aracın bakım ve hasar kontrolünün nasıl yapılacağı
Yazılı bir düzen hem sizi hem şoförü korur. Ayrıca aracın torpidosunda poliçe bilgileri, sigorta şirketinin acil hattı ve boş bir kaza tespit tutanağı bulundurmak, olası bir durumda şoförün hızlı ve doğru hareket etmesini sağlar. Belgeler ve işe alım süreci için özel şoför için hangi ehliyet ve belgeler gerekir yazısına da bakabilirsiniz. Hizmethane'de özel şoför talebi oluşturduğunuzda en fazla 5 teklif alır, adaylarla site içi mesajlaşma üzerinden bu konuları önceden konuşabilirsiniz.
Aklınıza takılabilecek diğer sorular
Şoför aracı izinsiz kullanırsa kaza sorumluluğu değişir mi?
İzinsiz kullanım, kusur ve sorumluluk değerlendirmesini etkileyebilir. Bu tür durumlar somut olaya göre değerlendirildiği için bir avukata danışmanız önerilir.
Kaza anında şoförün ilk yapması gereken nedir?
Önce can güvenliğini sağlamalı, yaralı varsa 112'yi aramalı, ardından tutanak tutup araç sahibine haber vermelidir. Bu adımları sözleşmeye yazmak işinizi kolaylaştırır.