Apartman temizlik ücretini kiracı mı, ev sahibi mi öder?
Genel uygulamada merdiven temizliği gibi binanın günlük kullanımından doğan giderler aidat içinde kiracı tarafından ödenir; binanın yapısına ve değerine ilişkin büyük onarım ve yatırım giderleri ise ev sahibine aittir. Ancak kira sözleşmesindeki hükümler ve somut durum sonucu değiştirebilir. Bir anlaşmazlık varsa yönetim planını ve sözleşmenizi inceleyip bir hukukçuya danışmanız önerilir.
Neden bu soru sık soruluyor?
Apartman aidatı tek bir kalem gibi görünse de içinde çok farklı giderler bulunur: merdiven temizliği, ortak alan elektriği, asansör bakımı, kapıcı ya da temizlik firması ücreti, bahçe bakımı ve bazen de çatı onarımı gibi büyük harcamalar. Kiracı ile ev sahibi arasındaki anlaşmazlıklar çoğunlukla bu kalemlerin kime ait olduğu konusunda çıkar.
Bu yazı genel bilgi verir; hukuki tavsiye değildir. Somut bir anlaşmazlıkta bir avukata ya da ilgili mercilere danışın.
Genel çerçeve: kullanım gideri ve yatırım gideri
Türkiye'de kiracı ile ev sahibi arasındaki ilişki Türk Borçlar Kanunu, kat malikleri arasındaki ilişki ise Kat Mülkiyeti Kanunu ve binanın yönetim planı çerçevesinde düzenlenir. Uygulamada giderler genellikle iki gruba ayrılır:
| Gider türü | Örnekler | Genel uygulamada kim öder? |
|---|---|---|
| Kullanım ve işletme giderleri | Merdiven temizliği, ortak elektrik, asansörün olağan bakımı, çöp toplama | Kiracı, aidat içinde |
| Yapısal onarım ve yatırımlar | Çatı yenileme, dış cephe mantolama, asansör değişimi, yeni sistem kurulumu | Ev sahibi |
| Ara durumlar | Büyük çaplı boya, ortak alan tadilatı | Sözleşmeye ve somut duruma bağlı |
Apartman temizliği, binanın günlük kullanımına bağlı ve düzenli tekrarlanan bir hizmet olduğu için genellikle kullanım gideri olarak değerlendirilir. Bu nedenle aidat içindeki temizlik payını çoğu durumda kiracı öder.
Kira sözleşmesinin rolü
Kira sözleşmesi bu konuda belirleyici olabilir. Sözleşmede aidatın kim tarafından ödeneceği, hangi kalemleri kapsadığı ve olağanüstü giderlerin nasıl paylaşılacağı açıkça yazılmışsa öncelikle bu hükümlere bakılır. Ancak sözleşmeye yazılan her hükmün geçerli olup olmadığı da yasal sınırlara bağlıdır.
Sözleşme yaparken şu maddelerin netleşmesi işinizi kolaylaştırır:
- Aidatı kimin ödeyeceği ve yöneticiye mi, ev sahibine mi ödeneceği
- Aidatın hangi giderleri kapsadığı
- Olağanüstü ya da tek seferlik giderlerin kime ait olacağı
- Aidat artışlarında nasıl bir yol izleneceği
Kat malikleri arasındaki paylaşım
Temizlik giderinin daireler arasında nasıl bölüneceği, kiracı ile ev sahibi arasındaki konudan ayrıdır. Bu paylaşım Kat Mülkiyeti Kanunu, binanın yönetim planı ve kat malikleri kurulu kararlarıyla belirlenir. Bazı giderler daireler arasında eşit, bazıları arsa payına göre dağıtılabilir. Binanızdaki uygulamayı öğrenmek için yönetim planını incelemeniz ya da yöneticiye danışmanız gerekir.
Yönetim, temizlik hizmetini ister bir firmaya ister bir kapıcıya versin, giderin aidat bütçesinde ayrı bir kalem olarak gösterilmesi şeffaflık sağlar. Sakinler de temizlik için ne kadar ödendiğini ve karşılığında hangi hizmetin alındığını açıkça görebilir.
Boş daire ve özel durumlar
- Boş daire: Daire kiracısızken aidattaki temizlik payı genellikle ev sahibine aittir. Bina hizmetleri dairenin boş olmasından bağımsız sürdüğü için pay devam eder.
- Kiracı değişimi: Taşınma ayında aidatın nasıl bölüneceğini önceden konuşmak anlaşmazlığı önler.
- Ödenmeyen aidat: Kiracı aidatı ödemediğinde yönetimin kime başvurabileceği mevzuata bağlıdır; bu durumda hukuki destek alın.
Pratik öneri
Kiracıysanız aidat dökümünü yöneticiden isteyin ve hangi kalemlerin size ait olduğunu sözleşmenizle karşılaştırın. Ev sahibiyseniz kira sözleşmesine aidat maddesini açıkça yazın. Yöneticiyseniz temizlik giderini ayrı bir kalem olarak gösterin ve hizmetin kapsamını sakinlerle paylaşın.
Hizmethane fiyat rehberine göre apartman temizliği için tahmini bütçe ₺5.000 – ₺18.800 / ay aralığındadır. Bina için birden fazla teklif almak ve aidat bütçesini şeffaf biçimde planlamak isteyen yöneticiler, Hizmethane'de apartman temizliği talebi oluşturarak bölgedeki firmalardan en fazla 5 teklif alabilir. Temizlik sıklığını planlamak için apartman merdiven temizliği haftada kaç kez yapılmalı yazısına da bakabilirsiniz.
Aklınıza takılabilecek diğer sorular
Kiracı kapıcı maaşını öder mi?
Kapıcı gideri binanın işletme giderleri arasında yer aldığı için uygulamada çoğunlukla aidat içinde kiracı tarafından ödenir. Kesin durum için sözleşmenize ve bir hukukçuya danışın.
Asansör yenileme ücretini kiracı öder mi?
Asansör değişimi gibi binanın değerini artıran büyük yatırımlar genellikle ev sahibine ait kabul edilir. Olağan bakım ise kullanım gideri olarak değerlendirilir.